LOTO EKED NEDİR ? HANGİ ALANLARDA KULLANILIR?


Yayın Tarihi: 03.12.2018 21:44 Güncellenme Tarihi: 03.12.2018 21:47
İş Güvenliği
LOTO EKED NEDİR ? HANGİ ALANLARDA KULLANILIR?

LOTO EKED NEDİR ?

Loto (Lockout-Tagout) Ülkemizde (Çev. Notu A.B.D. de) uygulanmakta olan OSHA (29 Cfr 1910.147–Osha) İş Güvenliği ve Sağlığı Yönetmeliğinin, Tehlikeli Enerjinin Kontrolü başlıklı bölüm çerçevesinde, yine Tehlikeli Enerjilerin, İş Güvenliği ve Sağlığına zarar vermesini engellemek üzere tanzim edilmiş talimat, uygulama, prosedür ve ekipmanları ve bunların uygulamalarını içerir. OSHA standart ve uygulamaları 1990lı yılların ortasından itibaren ülkemiz (Çev. Notu A.B.D. de)  dışında da çok önem kazanmış ve diğer sanayileşmiş Batılı ülkeler ve Japonya da uygulanmaya başlamış, 2000li yıllarda özellikle ve öncelikle Batılı tedarikçilerin talepleri üzerine Çin başta olmak üzere Uzak Doğu ülkeleri ve Hindistan gibi yüksek sınaî üretkenlikteki ülkelerde büyük bir gelişme ve ilerleme yaşamıştır. Hali hazırda sosyo-ekonomik ve endüstriyel ölçekte gelişme ve kamu bilincine ulaşan tüm ülkelerde uygulamaya alınmaktadır.

Çev. Notu: EKED İngilizce LOTO kısaltmasının Türkçe adı olup, yukarıdaki tariften yola çıkarak; bir makine ya da ekipman üzerinde bir çalışma gerçekleşmeye başlamadan önce, tehlikeli enerjiyi kontrol altına almakta ve sıfır enerji durumuna getirmekte ve daha sonrasında tekrar devreye almakta kullanılan ve İSG talimatname ve uygulamaları içinde yer alan yöntemdir.

LOTO NUN EVRENSEL TARİHÇESİ VE GELİŞİMİ

Tehlikeli Enerjinin Kontrolü için talimatname, prosedür, haritalama, Eked Ekipman ve Malzemeleri A.B.D. de 1982 yılından itibaren işletmelerde ekipman ve makinelerin bakımları ile ilgili kişilerin ve diğer çalışanın iş sağlığını korumaya yardımcı olmak amacı ile gündeme gelmiştir (anılan dönemde A.B.D. de iş kazalarında çok büyük bir artış yaşanmaktaydı). Çalışmaların başladığı yılları takip eden süreç içinde, tanım ve Ekipman standardizasyonu evrelerini kat etmiştir. Bu çalışmalardan elde edilen neticelerde LOTO uygulamaları sayesinde iş verimliliğinin artışı bir yana, çok sayıda yaralanmalı ve ölümlü kazanın önüne geçtiği rapor edilince, OSHA (Occupational Safety & Health Association – Amerikan İş sağlığı ve Güvenliği Dairesi)   1989 yılından itibaren LOTO uygulamasını resmi olarak başlatmıştır. İlk prosedürler sadece yazılı prospektüs ve deneysel notlarından oluşuyordu ve basit bir biçimde, ilgili personelin makineleri nasıl güvenli bir şekilde stop edeceklerini veya devre dışına alacaklarını anlatıyordu. 

 

NEDEN EKED (LOTO) UYGULAMALARI GEREKLİ?

  • İş kazalarının sayısını azaltmak – insana ve çalışana değer vermek.
  • İşverenin iş kazası ile ilgili hukuki yükümlülükleri ile birlikte, sigorta bedelleri ve tazminatlarını kontrol altına almak.
  • İşverenin sorumluluklarını yeniden tarif ederek çalışanlara paylaştırmak
  • Makine ve Ekipmanın verimli kullanımını arttırmak: durma sürelerini kısaltmak.
  • Makine ve Ekipman operatörlerinin yetkinlik ve farkında lığını arttırmak
  • İşletme çalışanlarının motivasyon ve kurumsal bağlılığını yükseltmek
  • Kurumun ve markasının nitelik ve vasfının yükselmesini desteklemek
  • Kurumun sosyal sorumluluk imajını kamuoyu nezdinde etkinleştirmek.
  • Bir bütün olarak kurumsal ve kişisel kaliteyi ve devamında farklılığını ortaya koymak.

EKED - LOTO UYGULAMALARI NASIL GELİŞTİ:

Başlangıç uygulamaları sırasında, çoğu makine için sadece izolasyon noktalarında bir asma kilit kabul edecek şekilde uygulamalar tasarlanmıştır. Yerel bağlantı kesmeler her zaman yaygın değildi; örneğin çoğu kez MCC panelleri elektrik gücünü kapatmanın tek yoluydu ve kilitlenmeleri mümkün olmayabiliyordu. Sınırlı koruma imkânları sağlayan basit etiketleme sistemi çoğu zaman çözüm olabiliyordu ancak kilitleme Ekipmanlarının ürün yelpazesi haline gelmemiş olması ve seçeneklerin kısıtlılığı önemli eksikliklerdi.

İlk kilitleme haritalama ve prosedürleri basit metin tabanlı belgelerdi. Genel olarak, çalışanlara donanımı uygun şekilde kapatma ve kilitleme hakkında sınırlı bilgi sağladılar.

“LockOut- TagOut” etiketleme daha yaygınlaştıkça ve işverenler bir enerji kontrol programının avantajlarını gördükçe Loto talimat içerikleri ve buna bağlı olarak Loto Ekipmanları giderek iyileşti. Makineye özel kilitleme ve etiketleme talimatları ve Loto Ekipmanları, kilit kapatma işleminin etkinliğini doğrulamak için ayrıntılı kapatma adımları ve yöntemleri ile yazılmıştır.

Teknolojinin ilerlemesi ile bu prosedürler dijital olarak kaydedilebilir ve daha sık güncellenebilir hale geldi. Haritalama işlemleri için, gelişen çizim programları, işverenlerin Loto uygulama yaklaşımlarını ve Loto malzemelerini daha iyi biçimlendirmelerine izin vererek onları daha okunabilir hale getirdi. Kontrol listeleri eklenebilir ve ızgara (BBQ manasında değil tabii ki!) tarzı Haritalama ve Prosedürler modellemeleri ile yazılabilir dönüşümler uygulamaya alındı.

VSB & DYNAMİCSAFE PENCERESİNDEN EKED

Loto nun geleceğinde VSB – Velocity in Safety Business kavramı hızla önem kazanacaktır. Kullanılan LOTO/EKED Ekipmanlarının kompakt olması ve birbiri ile uyumluluğu artık bir mecburiyettir. VSB yaklaşımı bu müşterek uyumu sağlamaya yönelik Eked malzeme gruplamaları için aranılan bir özelliktir.

Yaklaşımsal olarak Dynamic'safe;  VSB içeriği ve beklentilerine fazlası ile sahip olup, yeni akımın öncülüğünü yapacak kolay uygulanır ve kullanıcı dostu "VSB Donanım Bütünlüğü"nü sağlamaktadır.

 

EKED EKİPMAN VE MALZEMELERİ

Eked kilitler: Özel design ve ölçülerde ve yine özel hammaddelerden üretilmiş  ve renk kodları ile tasnif edilmiş kilitler

Eked Kilit çoklayıcılar: kilitler ve bağlantı parçaları uyumluluğu olan hasp ler

Eked Etiketler: Eked uygulamasına yönelik ikazları taşıyan öze etiketler

Eked vana donanımı kilitleme: bkz. Dynamicsafe kataloğu

Eked Elektrik donanımı kilitleme: bkz. Dynamicsafe kataloğu

 

EKED SÜRECİNDE ADIMLAR

Makine veya Ekipman ile enerji kaynağı arasındaki bağlantı doğru şekilde kesildikten ya da izole edildikten sonra, makine ya da ekipman etiketlenmeli, kilitlenmeli, emniyete alınmalı ve denenmelidir ve tekrar devreye alınmalıdır. Bu sürecin doğru ve güvenli bir şekilde yürütülmesi ve tamamlanması, Yasal ve/veya kurumsal Talimatnameler, LOTO/EKED Haritalama &  Prosedürleri ve özel LOTO / EKED Ekipmanları zinciri ile sağlanır.

“Dynamicsafe Monthly Report” yayınlarının“Safety Article No. 42” adlı makalesinden alıntılanmış ve Dynamic’safe-Türkiye tarafından tercüme edilmiştir. Makale içeriğinde yer alan Kilitleme etiketleme ekipmanları uygulama görselleri Dynamic’safe TR arşivinden alınmış olup, açıklayıcı bir argüman olarak kullanılmıştır. Yerel terminoloji olan EKED kelimesi makalenin anlaşılması bakımından tercümeye eklenmiştir.

“TAKE CARE YOURSELF*”

 *KENDİNE DİKKAT ET

Bu deyiş yalnız ülkemizde (Çev. Notu A.B.D.) de değil, dünyanın her köşesinde birçok dilde kullanılan bir küçük cümle. Ama anlamı çok büyük, içinde bir rica, bir emir, bir öneri, bir beklenti, bir veda, bir çağrı ve çoğu zaman bir sevgi taşıyor. Kendine dikkat etmen için yalnız kendin değil, başkalarına da görev düşer çoğu zaman. İşte LOTO /EKED böyle bir yaklaşım,böyle bir hazırlık, böyle bir uygulama, böyle bir sorumluluk ve böyle bir dayanışma..